Wat moet je kunnen?
- Uitleggen waarom je dia de illustratie is, en jij de presentatie
- De zes vuistregels voor dia's toepassen in een eigen ontwerp
- Beelden kiezen die iets toevoegen, met een bron en een licentie
- Een titel schrijven die iets beweert
Vandaag
- Je ziet hoe het niet moet, en daarna hoe het wel moet.
- Je kiest je eigen ontwerp voor de eindpresentatie.
Wat denk jij?
Bekijk de uitleg
Het leest, en het luistert niet meer. Bijna niemand kan tegelijk lezen en luisteren, en je publiek leest sneller dan jij spreekt. Wie zoveel tekst op een dia zet, gaat ze bovendien bijna altijd voorlezen. Wat je niet mag vergeten, hoort in je sprekersnotities, niet op het scherm.
Hoe het niet moet
| Fout | Waarom niet? |
|---|---|
| Lopende tekst | Je publiek leest in plaats van te luisteren, en jij gaat voorlezen: de dodelijkste manier van presenteren. |
| Een zin in opsommingstekens gehakt | Een opsomming toont dingen die naast elkaar staan. Hoogstens vijf punten, en elk punt is een steekwoord. |
| Een dia met één regel | Dat is geen dia, maar een ondertitel. Voeg samen, of maak er iets zichtbaars van. |
| Spelfouten | Zet je spellingcontrole aan, ook in PowerPoint, en laat iemand anders je dia's nalezen. |
| Niet consequent | Een dia met een andere lay-out, letter en kleur voelt als een dia uit een andere presentatie. |
| Te veel of rare lettertypes | Twee volstaan: één voor titels, één voor de rest. Grootte en gewicht geven meer verschil dan een ander lettertype. |
| Onleesbaar | Achteraan in het lokaal zit ook iemand. Donkere letters op een lichte achtergrond, of omgekeerd; nooit grijs op grijs. Een beamer verliest contrast: test op de beamer van het lokaal. |
| Animaties en overgangen | Ze ondermijnen de ernst van je verhaal. Eén animatie die iets stap voor stap opbouwt (een grafiek, reeks per reeks) mag; een animatie die alleen versiert, niet. |
| Te veel beelden, of beelden zonder inhoud | Eén beeld per dia, groot, met ruimte eromheen. Een lege plek is een ontwerpkeuze, geen fout die je moet opvullen. |
| "EINDE, bedankt voor jullie aandacht" | Die dia staat het langst op het scherm, tijdens de hele vragenronde, en ze zegt niets. |
Waar haal je je beelden?
- Zelf maken: een foto van je eigen observatieblad, een schema dat je zelf tekent, je eigen grafiek. Altijd de beste optie.
- Rechtenvrij of vrij gelicentieerd: zoek uitdrukkelijk op licentie, en noteer meteen welke het is.
- Uit een bron die je toch al citeert: met de APA-verwijzing erbij, net als bij een citaat.
- Foto's van mensen: is iemand herkenbaar in beeld, dan heb je vooraf zijn toestemming nodig, ook van klasgenoten.
"Van Google" is geen bron, en "ik vond het op internet" is geen licentie. De bron van elk beeld staat op je bronnendia, samen met je tekstbronnen.
Hoe het wel moet
Jij bent de presentatie. Je dia is de illustratie. Het praktische gevolg: schrijf eerst uit wat je gaat zeggen, en maak pas daarna je dia's. Wie omgekeerd werkt, krijgt dia's vol tekst en een spreker die voorleest.
Voor de eindpresentatie krijg je geen huisstijl: je kiest zelf je kleuren, je lettertype en je indeling. Het sjabloon legt alleen de volgorde vast. Er zijn wel regels:
| Regel | Wat betekent dat? | |
|---|---|---|
| 1 | Eén idee per dia | Past het niet op één dia, dan zijn het twee ideeën. |
| 2 | Hoogstens zes regels | Steekwoorden, geen zinnen. Nooit kleiner dan 20 pt. |
| 3 | Eén beeld, groot | Alleen als het iets toont wat woorden niet even snel kunnen zeggen. |
| 4 | Twee lettertypes, drie kleuren | En houd je eraan, op elke dia. Gebruik het diamodel (Beeld → Diamodel), dan gebeurt dat vanzelf. |
| 5 | Titels die iets beweren | "Bekrachtiging halveerde het praten", niet "Resultaten". |
| 6 | Sluit af met inhoud | Je conclusie of je vraag; niet "EINDE". |
Regel 5 is de minst bekende en de nuttigste. Een titel die een categorie noemt, is een gemiste kans: je publiek leest hem toch, dus laat hem iets zeggen.
| Zo niet | Zo wel |
|---|---|
| Uit onze observaties in twee klassen van het vierde jaar bleek dat het gemiddelde aantal keer dat leerlingen onderling praatten tijdens de klassikale uitleg daalde van dertig keer per les in de conditie zonder positieve bekrachtiging naar twaalf komma vijf keer per les in de conditie met positieve bekrachtiging, wat neerkomt op een daling van meer dan de helft. | 30 → 12,5 keer praten per les, zonder → met bekrachtiging. De rest vertel jij. |
Bekijk de uitleg
"Resultaten", "Onze methode" en "Literatuur" zeggen alleen over welk deel het gaat. "Bekrachtiging halveerde het praten" geeft je kernboodschap, en "Twee waarnemers, acht lessen, één telregel" vat je methode samen in één regel.
Werktijd
- Download het blanco sjabloon van de pagina van fase 7, onder Taken.
- Kies samen je ontwerp: één achtergrond, één titelplaats, twee lettertypes, drie kleuren. Leg het vast in het diamodel.
- Herschrijf meteen de titel van je resultatendia, zodat hij iets beweert.
- Zoek of maak de beelden die je nodig hebt, en noteer bij elk de bron en de licentie.
Klaar met de les?
Download al je antwoorden van deze pagina als PDF. De PDF kan je indienen via de uploadzone in Smartschool, als je leerkracht dat gevraagd heeft. Heb je een antwoord aangepast nadat je de uitleg had geopend, dan staan je eerste antwoord en elke aanpassing erin.