S&P 3HW - Hoofdstuk 10: Klaar voor de toets?

Wat moet je kunnen?

Bij elk leerdoel van dit hoofdstuk hoort hieronder één oefening. De voorbeelden zijn nieuw: zo zie je of je de leerstof ook echt kunt toepassen. Lukt een oefening niet, of was je niet zeker van je antwoord? Bekijk dan de les die erbij staat nog eens.

Piaget

Leerdoel: de drie stadia van de morele ontwikkeling volgens Piaget herkennen, en uitleggen hoe kinderen gedrag beoordelen op gevolgen of op bedoelingen. Herhaal: les 1.

Lucas wil zijn mama verrassen, en wast haar auto met een schuursponsje. De hele lak zit vol krassen. Zoë is boos op haar broer, en maakt expres één kras op zijn fiets.

Hoe zeker ben je van je antwoord?
Bekijk de uitleg

Een kind van vijf zit in het moreel realisme: het kijkt naar de gevolgen. Lucas is stouter, want zijn schade is veel groter. Een kind van elf zit in het moreel relativisme: het kijkt naar de bedoeling. Zoë is stouter, want zij deed het expres.

Kohlberg

Leerdoel: de drie niveaus en zes fasen van Kohlberg herkennen in redeneringen bij een moreel dilemma. Herhaal: les 2.

Een verpleegkundige ziet dat een collega een fout maakt met een medicijn. De patiënt is niet in gevaar.

Welke fase van Kohlberg past bij de redenering van de verpleegkundige?

  1. "Als ik niets zeg en het komt uit, krijg ik zelf een sanctie."

  2. "Als ik niets zeg, helpt mijn collega mij later ook wel eens."

  3. "Mijn collega's zouden me een verklikker vinden."

  4. "Het reglement van het ziekenhuis zegt dat je elke fout moet melden."

  5. "Fouten melden helpt om ze in de toekomst te vermijden, in het belang van alle patiënten."

Bekijk de uitleg

Preconventioneel (fase 1-2): straf of eigen voordeel. Conventioneel (fase 3-4): wat anderen en de regels verwachten. Postconventioneel (fase 5-6): het belang van iedereen, en eigen principes.

Kritiek

Leerdoel: kritiek geven op de theorieën van Piaget en Kohlberg. Herhaal: les 1 en les 3.

Hoe zeker ben je van je antwoord?
Bekijk de uitleg

Piaget: hij vertrok van spelregels (zegt dat iets over de moraal?); hij observeerde vooral jongens; kinderen letten al vroeger op de bedoeling dan hij dacht. Kohlberg, methode: interviews geven sociaal wenselijke antwoorden; wat je zegt is niet wat je doet; weinig bewijs voor fase 6. Kohlberg, inhoud: te rationeel, te weinig aandacht voor emoties; de volgorde klopt niet altijd; eerst alleen jongens onderzocht, en zorg voor anderen telt te weinig (Gilligan); vooral westers.

Een test

Leerdoel: uitleggen wat een gestandaardiseerde, betrouwbare en valide test is, en een moreel dilemma op een vaste manier afnemen. Herhaal: les 4.

Welk begrip past?

  1. Twee leerlingen scoren dezelfde antwoorden op het Heinz-dilemma, en komen bij hetzelfde niveau uit.

  2. Elk kind hoort het dilemma letterlijk voorgelezen, en krijgt dezelfde vragen in dezelfde volgorde.

  3. Een test voor creativiteit meet echt hoe creatief iemand is, en niet hoe snel hij leest.

  4. De score van een kind vergelijken met die van veel kinderen van dezelfde leeftijd.

Bekijk de uitleg

Gestandaardiseerd: altijd op dezelfde manier. Betrouwbaar: hetzelfde resultaat bij herhaling of bij een andere beoordelaar. Valide: meet wat het moet meten. Normen: vergelijken met een grote groep.